Գործնական քերականություն. Առաջադրանք 1

Հնչյունաբանություն

Հնչյուն և տառ

1. Բառերն այբբենական կարգով դասավորի´ր:

դադար, դաղձ, դաշույն, դաշունահար, դարձյալ, դարպասապահ, դափնեվարդ, դյութել, դժոխք, դժվարըմբռնելի, դղրդյուն, դյութել, դոդդոջույ, դողէրոցք

2. Այբբենական կարգով դասավորիր՝

ա) ուսուցիչներիդ անունները,

Անահիտ, Անջելա, Աննա, Լիլիթ, Հասմիկ, Շողիկ, Սարգիս, Տաթև, Քրիստինե, Ֆլորա

բ) դպրոցում գործածվող առարկաների անունները,

գրիչ, թուղտ, համակարգիչ, մատիտ

գ) անուններն այն առարկաների, որոնք կուզենայիր ունենալ:

Ակումբային մարզումներ, անգլերեն, բնագիտություն, ընտրություն, հայրենագիտություն, մաթեմատիկա, մայրենի

3. Տրված բառերի մեջ մտնող հնչյունները գրի՛ր (փակագծում տրված է, թե քանի հնչյուն կա):

Օրինակ՝

եղևնի (7) — յ, ե, ղ, ե, վ, ն, ի:

Տաթև (5 տաթեվ), ամենաերկար (11ամենայերկար), որևէ (6վորեվէ), երանգավորել (12 յերանգավորել), որկոր (6), անողնաշար (9անողնաշար), ամենաողորմելի (14ամենավողորմելի):

4. Հաշվի՛ր, թե տրված բառերի մեջ քանի տառ, քանի հնչյուն կա:

Օրինակ՝

երկրպագու — 8 տառ, 9 հնչյուն:

Չնաշխարհիկ – 10տառ – 10 հնչյուն, սերկևիլ – 7տառ – 8հնչյուն, շնորհակալ – 9տառ – 9հնչյուն, եռատերև – 7տառ – 9հնչյուն, քարայր, Եվրոպա:

5. Ուղղագրական բառարանից դո՛ւրս գրիր բառեր, որոնք բավարարեն տրված պայմաններին:

Օրինակ՝

5 տառ, 6 հնչյուն — երանգ:

4 տառ, 6 հնչյուն: 5 տառ, 6 հնչյուն: 6 տառ, 7 հնչյուն: 8 տառ, 10 հնչյուն:

6. Նախադասությունները լրացրո´ւ:

Հայերենի ձայնավոր հնչյուններն են՝ …:

Հայերենի բաղաձայն հնչյուններն են՝ …:

7. Գրի՛ր բառեր, որոնց մեջ

ա) ր-ից հետո գրվում է դ

Մարդ, բարդ, սարդ, բերդ, արդար, սարդ

բ) ր-ից հետո գրվում է թ:

Արթիկ, Արթուր, հրթիր, արթուն

8. Գրի՛ր բառեր, որոնց մեջ

ա) ր -ից հետո գրվում է գ.

միրգ, համերգ, պարգև

բ) ր -ից հետո գվում է ք:

Գիրք, վերք, վարք, սարք

9. Գրի՛ր բառեր, որոնց մեջ

ա) ր -ից հետո գրվում է բ.

տարբեր, սուրբ, սրբիչ, սրբել, դարբին

բ) ր -ից հետո գրվում է փ:

Արփի, փրփուր, երփներանգ, արփա

10. Գրի՛ր բառեր, որոնց մեջ

ա) ր -ից հետո գրվում է ձ.

բարձ, փորձ, բարձր, վարձ, արձակել

բ) ր -ից հետո գրվում է ց:

ուրց, արցունք, մրցանակ, մրցավազք, մրցակից, մրցել

11. Գրի՛ր բառեր, որոնց մեջ

ա) ր -ից հետո գրվում է ջ.

թրջերլ, վերջ, արջ, վերջանալ,

բ) ր -ից հետո գրվում է չ:

վարչապետ, վարչուրյուն

12. Ուշադրություն դարձրո՛ւ առաջին շարքի բաղաձայնների արտասանությանը և փորձի՛ր կետերը փոխարինել համապատասխան հնչյուններով:

բ, պ, փ

գ, կ, ք

դ, տ, թ

ձ, ծ, ց

ջ, ճ, չ

13. Տրված բաղաձայնները զույգ-զույգ խմբավորի՛ր՝ ըստ օրինակի: Ո՞ր հնչյունը զույգ չունեցավ:

Օրինակ՝

զ-ս:

Վ, շ, դ, ս, ժ, խ, գ, հ, ֆ: